<Hit 374 of 2965

>

19/09/1868, Brugge, Franciscus-Xaverius Nolf aan Guido Gezelle

Index terms

Monsieur Gezelle
vicaire de Ste Walburge
En Ville
 
p1
Bruges, le 19 7bre 1868.
Monsieur le vicaire.[1]

En réponse à la lettre que vous m'avez fait l'honneur de m'envoyer aujourd'hui,[2] je m'empresse de vous informer que l'existence de la confrérie de Ste Walburga est douteuse et que l'indulgence accordée par Mgr le Cardinal (Caprara) est expirée.[3]

Je dois ajouter que l'indulgence[4] accordée par feu Mgr. Vansusteren en 1733 ne paraît avoir été accordée que pour cette année, quand la Ste Relique a été apportée à Bruges.

C'est pour quoi toutes les indulgences ont été biffées,[5] sauf à regulariser le tout pour l'année prochaine. Vous voudrez donc bien vous entendre avec Mr le curé à cet effet.

Recevez, Monsieur le vicaire, l'assurance de ma parfaite considération.
F.X. Nolf, chanoine secrétaire

Annotations

[1] De locatie van de originele brief is onbekend. De brief is enkel in publicatie beschikbaar: Sint-Walburga : een Brugse kerk vol geschiedenis. Brugge: Jong Kristen Onthaal voor Toerisme, 1982, p.53.
[2] Brief van G. Gezelle aan F. Nolf van 19/09/1868.
[3] Op 12 oktober 1865 werd Guido Gezelle aangesteld als onderpastoor van de Sint-Walburgaparochie te Brugge. Kort daarna blies hij als proost de eeuwenoude broederschap van Sint-Walburga nieuw leven in. Hij liet ook de relikwie uit de Sint-Walburgakerk opnieuw aanvullen met verse olie uit Duitsland. Als proost liet hij een inventaris maken van alle Brugse Walburgarelikwieën en had hij contact met bisschoppelijk secretaris Franciscus Nolf over de geldigheid van de pauselijke aflaten die er ooit aan verbonden waren (negatief antwoord van F. Nolf aan G. Gezelle op 19/09/1868 ). (Uit: E. Depuydt, Gezelle en de heilige olie van Sint-Walburga. In: Biekorf: 124 (2024), p.558-561).
[4] Een ‘indulgence’ of aflaat is in de rooms-katholieke traditie een kwijtschelding van straf in het hiernamaals voor begane zonden. Men kon deze verkrijgen door goede werken, zoals deelname aan religieuze activiteiten of het geven van giften. De toekenning ervan was administratief strikt georganiseerd.
[5] Vertaling (Frans): geschrapt.

Register

Correspondents - persons

NameGezelle, Guido; Loquela; Spoker; Gonsalvo Megliori
Dates° Brugge, 01/05/1830 - ✝ Brugge, 27/11/1899
SexMannelijk
Occupationpriester; leraar; onderpastoor; dichter; taalgeleerde; vertaler; publicist
BioGuido Gezelle werd geboren in Brugge. Na zijn collegejaren en priesterstudies (priesterwijding te Brugge op 10/06/1854), werd hij in 1854 leraar aan het kleinseminarie te Roeselare. Gezelle gaf er onder meer talen, begeleidde de vrij uitgebreide kolonie buitenlandse leerlingen, vooral Engelsen, en kreeg tijdens twee schooljaren (1857-1859) een opdracht als leraar in de poësis. In 1865 werd Gezelle onderpastoor van de St.-Walburgaparochie te Brugge. Naast zijn druk pastoraal werk was hij bijzonder actief in het katholieke ultramontaanse persoffensief tegen de secularisering van het openbare leven in België en als vulgarisator in het culturele weekblad Rond den Heerd. In 1872 werd Gezelle overgeplaatst naar de O.-L.-Vrouwparochie te Kortrijk. Gedragen door een sympathiserende vriendenkring werd hij er de gelegenheidsdichter bij uitstek. Gaandeweg keerde hij er ook terug naar zijn oorspronkelijke postromantische en religieus geïnspireerde interesse voor de volkstaal en de poëzie. De taalkundige studie resulteerde vooral in een lexicografische verzameling van niet opgetekende woorden uit de volkstaal (Gezelles ‘Woordentas’ en het tijdschrift Loquela, vanaf 1881), waarmee ook hij het Zuid-Nederlands verdedigde binnen de ontwikkeling van de gestandaardiseerde Nederlandse cultuurtaal. Die filologische bedrijvigheid leidde bij Gezelle uiteindelijk ook tot een vernieuwde aandacht voor zijn eigen creatief werk, zowel vertaling (Longfellows Hiawatha) als oorspronkelijke poëzie. In 1889 werd hij directeur van een kleine Franse zustergemeenschap die zich in Kortrijk vestigde. Hij was een tijdje ambteloos. Dit liet hem toe zich op zijn schrijf- en studiewerk te concentreren. Het resultaat was o. m. de publicatie van twee poëziebundels, Tijdkrans (1893) en Rijmsnoer (1897), die, vooral in het laatste geval, qua vormgeving en originaliteit superieur van gehalte zijn. Om die authentieke en originele lyriek werd hij door H. Verriest, P. de Mont en vooral door Van Nu en Straks als een voorloper van de moderne Nederlandse poëzie beschouwd. Ook later eerden Nederlandse dichters, zoals Paul van Ostaijen en recenter, Christine D’haen, Gezelle als de meest creatieve en vernieuwende Nederlandse dichter in Vlaanderen. In 1899 werd Gezelle naar Brugge teruggeroepen om zich te wijden aan de vertaling van een theologisch werk van zijn bisschop (Waffelaerts Meditationes Theologicae). Hij verbleef nu in het Engels Klooster van Kanonikessen, waar hij echter vrij vlug en onverwachts stierf op 27 november 1899. Hij liet nog een verzameling uitzonderlijke gedichten na die in 1901 postuum als zijn Laatste Verzen werden gepubliceerd.
Links[odis], [wikipedia], [dbnl]
NameNolf, Franciscus-Xaverius
Dates° Kortrijk, 03/05/1811 - ✝ Brugge, 01/07/1884
SexMannelijk
Occupationpriester; archivaris; bisschoppelijk secretaris
BioFranciscus-Xaverius Nolf werd geboren op 3 mei 1811 in Kortrijk als zoon van Leonardus Nolf, handelaar, en Maria-Theresia Vercruysse. Hij werd op 19 december 1835 priester gewijd te Brugge en behaalde op 23 juli 1838 het baccalaureaat in kerkelijk recht aan de Universiteit van Leuven. Op 21 september 1839 werd hij aangesteld als archivaris van het bisdom Brugge, waarna hij in 1849 pro-secretaris en op 29 december 1853 secretaris van het bisdom werd. Op 18 oktober 1856 werd hij erekanunnik van de Brugse kathedraal en vanaf 25 juli 1866 officiaal van het bisdom. Hij trad op 17 juni 1869 toe tot de bisschoppelijke raad en werd prosynodaal examinator. Op 24 november 1873 werd hij benoemd tot titulair kanunnik van Sint-Salvator, en vanaf 29 december 1875 was hij secretaris van het kapittel. Franciscus-Xaverius Nolf overleed op 1 juli 1884 in zijn huis in de Korte Vuldersstraat te Brugge.
Links[odis]
Relation to Gezellecorrespondent

Sender

NameNolf, Franciscus-Xaverius
Dates° Kortrijk, 03/05/1811 - ✝ Brugge, 01/07/1884
SexMannelijk
Occupationpriester; archivaris; bisschoppelijk secretaris
BioFranciscus-Xaverius Nolf werd geboren op 3 mei 1811 in Kortrijk als zoon van Leonardus Nolf, handelaar, en Maria-Theresia Vercruysse. Hij werd op 19 december 1835 priester gewijd te Brugge en behaalde op 23 juli 1838 het baccalaureaat in kerkelijk recht aan de Universiteit van Leuven. Op 21 september 1839 werd hij aangesteld als archivaris van het bisdom Brugge, waarna hij in 1849 pro-secretaris en op 29 december 1853 secretaris van het bisdom werd. Op 18 oktober 1856 werd hij erekanunnik van de Brugse kathedraal en vanaf 25 juli 1866 officiaal van het bisdom. Hij trad op 17 juni 1869 toe tot de bisschoppelijke raad en werd prosynodaal examinator. Op 24 november 1873 werd hij benoemd tot titulair kanunnik van Sint-Salvator, en vanaf 29 december 1875 was hij secretaris van het kapittel. Franciscus-Xaverius Nolf overleed op 1 juli 1884 in zijn huis in de Korte Vuldersstraat te Brugge.
Links[odis]
Relation to Gezellecorrespondent

Recipient

NameGezelle, Guido; Loquela; Spoker; Gonsalvo Megliori
Dates° Brugge, 01/05/1830 - ✝ Brugge, 27/11/1899
SexMannelijk
Occupationpriester; leraar; onderpastoor; dichter; taalgeleerde; vertaler; publicist
BioGuido Gezelle werd geboren in Brugge. Na zijn collegejaren en priesterstudies (priesterwijding te Brugge op 10/06/1854), werd hij in 1854 leraar aan het kleinseminarie te Roeselare. Gezelle gaf er onder meer talen, begeleidde de vrij uitgebreide kolonie buitenlandse leerlingen, vooral Engelsen, en kreeg tijdens twee schooljaren (1857-1859) een opdracht als leraar in de poësis. In 1865 werd Gezelle onderpastoor van de St.-Walburgaparochie te Brugge. Naast zijn druk pastoraal werk was hij bijzonder actief in het katholieke ultramontaanse persoffensief tegen de secularisering van het openbare leven in België en als vulgarisator in het culturele weekblad Rond den Heerd. In 1872 werd Gezelle overgeplaatst naar de O.-L.-Vrouwparochie te Kortrijk. Gedragen door een sympathiserende vriendenkring werd hij er de gelegenheidsdichter bij uitstek. Gaandeweg keerde hij er ook terug naar zijn oorspronkelijke postromantische en religieus geïnspireerde interesse voor de volkstaal en de poëzie. De taalkundige studie resulteerde vooral in een lexicografische verzameling van niet opgetekende woorden uit de volkstaal (Gezelles ‘Woordentas’ en het tijdschrift Loquela, vanaf 1881), waarmee ook hij het Zuid-Nederlands verdedigde binnen de ontwikkeling van de gestandaardiseerde Nederlandse cultuurtaal. Die filologische bedrijvigheid leidde bij Gezelle uiteindelijk ook tot een vernieuwde aandacht voor zijn eigen creatief werk, zowel vertaling (Longfellows Hiawatha) als oorspronkelijke poëzie. In 1889 werd hij directeur van een kleine Franse zustergemeenschap die zich in Kortrijk vestigde. Hij was een tijdje ambteloos. Dit liet hem toe zich op zijn schrijf- en studiewerk te concentreren. Het resultaat was o. m. de publicatie van twee poëziebundels, Tijdkrans (1893) en Rijmsnoer (1897), die, vooral in het laatste geval, qua vormgeving en originaliteit superieur van gehalte zijn. Om die authentieke en originele lyriek werd hij door H. Verriest, P. de Mont en vooral door Van Nu en Straks als een voorloper van de moderne Nederlandse poëzie beschouwd. Ook later eerden Nederlandse dichters, zoals Paul van Ostaijen en recenter, Christine D’haen, Gezelle als de meest creatieve en vernieuwende Nederlandse dichter in Vlaanderen. In 1899 werd Gezelle naar Brugge teruggeroepen om zich te wijden aan de vertaling van een theologisch werk van zijn bisschop (Waffelaerts Meditationes Theologicae). Hij verbleef nu in het Engels Klooster van Kanonikessen, waar hij echter vrij vlug en onverwachts stierf op 27 november 1899. Hij liet nog een verzameling uitzonderlijke gedichten na die in 1901 postuum als zijn Laatste Verzen werden gepubliceerd.
Links[odis], [wikipedia], [dbnl]

Place

NameBrugge
SettlementBrugge

Name - person

NameFrutsaert, Augustin
Dates° St.-Omaars, 22/06/1822 - ✝ Brugge, 17/06/1897
SexMannelijk
Occupationpriester; superior
BioAugustin Frutsaert werd priester gewijd te Brugge op 19 december 1846. Hij was leraar (1846) en superior (1853) aan het college van Poperinge. In 1856 werd hij superior van het kleinseminarie te Roeselare, waar Gezelle les gaf. Daarna was hij achtereenvolgens pastoor te Ploegsteert (1859), Dottenijs (1864) en van St.-Walburga, Brugge sinds 25/06/1868. Daar vond hij Gezelle terug als onderpastoor. Frutsaert was er tevens bestuurder van de zwarte zusters. Hij stierf te Brugge op 17 juni 1897.
Links[odis]
Relation to Gezellesuperieur; correspondent
SourcesB. De Leeuw, P. De Wilde, K. Verbeke, e.a., De briefwisseling van Guido Gezelle met de Engelsen. 1854-1899. Gent: Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde, 1991, dl.III
NameGezelle, Guido; Loquela; Spoker; Gonsalvo Megliori
Dates° Brugge, 01/05/1830 - ✝ Brugge, 27/11/1899
SexMannelijk
Occupationpriester; leraar; onderpastoor; dichter; taalgeleerde; vertaler; publicist
BioGuido Gezelle werd geboren in Brugge. Na zijn collegejaren en priesterstudies (priesterwijding te Brugge op 10/06/1854), werd hij in 1854 leraar aan het kleinseminarie te Roeselare. Gezelle gaf er onder meer talen, begeleidde de vrij uitgebreide kolonie buitenlandse leerlingen, vooral Engelsen, en kreeg tijdens twee schooljaren (1857-1859) een opdracht als leraar in de poësis. In 1865 werd Gezelle onderpastoor van de St.-Walburgaparochie te Brugge. Naast zijn druk pastoraal werk was hij bijzonder actief in het katholieke ultramontaanse persoffensief tegen de secularisering van het openbare leven in België en als vulgarisator in het culturele weekblad Rond den Heerd. In 1872 werd Gezelle overgeplaatst naar de O.-L.-Vrouwparochie te Kortrijk. Gedragen door een sympathiserende vriendenkring werd hij er de gelegenheidsdichter bij uitstek. Gaandeweg keerde hij er ook terug naar zijn oorspronkelijke postromantische en religieus geïnspireerde interesse voor de volkstaal en de poëzie. De taalkundige studie resulteerde vooral in een lexicografische verzameling van niet opgetekende woorden uit de volkstaal (Gezelles ‘Woordentas’ en het tijdschrift Loquela, vanaf 1881), waarmee ook hij het Zuid-Nederlands verdedigde binnen de ontwikkeling van de gestandaardiseerde Nederlandse cultuurtaal. Die filologische bedrijvigheid leidde bij Gezelle uiteindelijk ook tot een vernieuwde aandacht voor zijn eigen creatief werk, zowel vertaling (Longfellows Hiawatha) als oorspronkelijke poëzie. In 1889 werd hij directeur van een kleine Franse zustergemeenschap die zich in Kortrijk vestigde. Hij was een tijdje ambteloos. Dit liet hem toe zich op zijn schrijf- en studiewerk te concentreren. Het resultaat was o. m. de publicatie van twee poëziebundels, Tijdkrans (1893) en Rijmsnoer (1897), die, vooral in het laatste geval, qua vormgeving en originaliteit superieur van gehalte zijn. Om die authentieke en originele lyriek werd hij door H. Verriest, P. de Mont en vooral door Van Nu en Straks als een voorloper van de moderne Nederlandse poëzie beschouwd. Ook later eerden Nederlandse dichters, zoals Paul van Ostaijen en recenter, Christine D’haen, Gezelle als de meest creatieve en vernieuwende Nederlandse dichter in Vlaanderen. In 1899 werd Gezelle naar Brugge teruggeroepen om zich te wijden aan de vertaling van een theologisch werk van zijn bisschop (Waffelaerts Meditationes Theologicae). Hij verbleef nu in het Engels Klooster van Kanonikessen, waar hij echter vrij vlug en onverwachts stierf op 27 november 1899. Hij liet nog een verzameling uitzonderlijke gedichten na die in 1901 postuum als zijn Laatste Verzen werden gepubliceerd.
Links[odis], [wikipedia], [dbnl]
NameNolf, Franciscus-Xaverius
Dates° Kortrijk, 03/05/1811 - ✝ Brugge, 01/07/1884
SexMannelijk
Occupationpriester; archivaris; bisschoppelijk secretaris
BioFranciscus-Xaverius Nolf werd geboren op 3 mei 1811 in Kortrijk als zoon van Leonardus Nolf, handelaar, en Maria-Theresia Vercruysse. Hij werd op 19 december 1835 priester gewijd te Brugge en behaalde op 23 juli 1838 het baccalaureaat in kerkelijk recht aan de Universiteit van Leuven. Op 21 september 1839 werd hij aangesteld als archivaris van het bisdom Brugge, waarna hij in 1849 pro-secretaris en op 29 december 1853 secretaris van het bisdom werd. Op 18 oktober 1856 werd hij erekanunnik van de Brugse kathedraal en vanaf 25 juli 1866 officiaal van het bisdom. Hij trad op 17 juni 1869 toe tot de bisschoppelijke raad en werd prosynodaal examinator. Op 24 november 1873 werd hij benoemd tot titulair kanunnik van Sint-Salvator, en vanaf 29 december 1875 was hij secretaris van het kapittel. Franciscus-Xaverius Nolf overleed op 1 juli 1884 in zijn huis in de Korte Vuldersstraat te Brugge.
Links[odis]
Relation to Gezellecorrespondent
Namevan Susteren, Hendrik Jozef
Dates° Amsterdam, 22/07/1668 - ✝ Brugge, 24/02/1742
SexMannelijk
Occupationbisschop
ResidenceNederland
BioHendrik Jozef van Susteren was de veertiende bisschop van Brugge. Hij speelde een cruciale rol in het herstel en de reorganisatie van het bisdom na de Spaanse Successieoorlog. Van Nederlandse afkomst en behorend tot een katholieke patriciërsfamilie, werd hij in 1716 benoemd tot bisschop. Tijdens zijn episcopaat herstelde hij het pauselijke gezag, richtte hij een seminarie op, verbeterde hij de priesteropleiding en voerde hij talrijke hervormingen door. Hij had bovendien een sterke sociale betrokkenheid, ijverde voor armenzorg en analfabetismebestrijding.
Links[wikipedia]
NameCaprara Montecuccoli, Giovanni Battista
Dates° Bologna, 29/05/1733 - ✝ Parijs, 21/06/1810
SexMannelijk
Occupationkardinaal
ResidenceItalië
BioGiovanni Battista Caprara was een Italiaanse kardinaal, staatsman en diplomaat, die van 1802 tot 1810 aartsbisschop van Milaan was. Als pauselijk diplomaat was hij actief in Keulen, Lausanne en Wenen, en speelde hij een sleutelrol in het onderhandelen van het Concordaat van 1801 tussen paus Pius VII en Napoleon Bonaparte. Nadien werd hij pauselijke gezant bij Napoleon. Caprara kroonde Napoleon tot koning van Italië in Milaan in 1805. Hoewel hij bekend stond om zijn pragmatische en soms controversiële houding, bekleedde hij belangrijke posities in zowel kerkelijke als politieke aangelegenheden. Na zijn dood werd zijn hart begraven in de Dom van Milaan en zijn lichaam tijdelijk bijgezet in het Panthéon in Parijs. In 1804 vaardigde hij als legaat bij keizer Napoleon een decreet uit betreffende de geldigheid van de aflaten in de kerk van St.-Donaas te Brugge (feesten van St.-Walburga, St.-Franciscus-Xaverius en St.-Donaas).
Links[wikipedia]

Name - place

NameBrugge
SettlementBrugge

Name - institute

NameBroederschap van St.-Walburga onder de titel van hare Heilige Olie
DescriptionDe broederschap van de Broederschap van St.-Walburga onder de titel van hare Heilige Olie werd in 1670 ingericht door pastoor Petrus Aerts, nadat hij een jaar eerder de Heilige olie had laten overbrengen uit Duitsland door schermmeester Fovin d’Hasque. Het betrof een confrerie van de Sint-Walburgaparochie te Brugge. Gezelle trachtte ze nieuw leven in te blazen in 1868. Op dat ogenblik was het twijfelachtig of pauselijke aflaten die er ooit aan verbonden waren nog geldig waren.
Dating1670-

Title19/09/1868, Brugge, Franciscus-Xaverius Nolf aan Guido Gezelle
EditorEls Depuydt
PrincipalEls Depuydt
Funder Openbare Bibliotheek Brugge (Guido Gezellearchief); Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie (Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren); Instituut voor de Studie van de Letterkunde in de Lage Landen (ISLN) (Piet Couttenier, Universiteit Antwerpen); Guido Gezellegenootschap
PublisherGuido Gezellearchief, KANTL/CTB
Publication PlaceBrugge, Gent
Publication Date2025
Availability Teksten en afbeeldingen beschikbaar onder een Creative Commons Naamsvermelding - Niet Commercieel licentie.
DisclaimerDe editie van de Guido Gezellecorrespondentie is het resultaat van een samenwerkingsproject met vrijwilligers. De databank is in opbouw, aanvullingen en opmerkingen kunnen gemeld worden aan els.depuydt@brugge.be.
Meer informatie over het vrijwilligersproject is te vinden op gezelle.be.
CitingEls Depuydt, Nolf Franciscus-Xaverius aan Gezelle Guido, Brugge (Brugge), 19/09/1868. In: GezelleBrOn, Wetenschappelijke editie van de correspondentie van Guido Gezelle. 2025 Available from World Wide Web: link .
SenderNolf, Franciscus-Xaverius
RecipientGezelle, Guido
Date Sent19/09/1868
Place SentBrugge (Brugge)
AnnotationLocatie origineel onbekend: brief is enkel in publicatie beschikbaar. Volgens bron zit het origineel in Rijksarchief Brugge, Archief Sint-Walburga 94 RAB, maar bij navraag is de brief niet aanwezig in het Rijksarchief; de brief zou in het archief van de kerk zijn gebleven bij de overdracht.
Published inSint-Walburga : een Brugse kerk vol geschiedenis. Brugge: Jong Kristen Onthaal voor Toerisme, 1982, p.53
Physical Description
Support Material papier, wit, onzeker
papiersoort: onbekend, inkt, onzeker
Condition volledig
Manuscript Identification
Repositorylocatie origineel onbekend
ID Gezelle Archivelocatie origineel onbekend
Library recordhttps://anet.be/desktop/gga/nl/opacgga/nr=tg:gga_6.26941
Content Description
IncipitEn réponse à la lettre que vous m'avez
Text Typebrief
LanguagesFrans
De tekst werd diplomatisch getranscribeerd, en aangevuld met een editoriale laag.
De oorspronkelijke tekst werd ongewijzigd getranscribeerd; alleen typografische regeleindes en afbrekingstekens, en niet-betekenisvolle witruimte werden genormaliseerd.
Auteursingrepen in de tekst (toevoegingen, schrappingen), en latere redactie-ingrepen (schrappingen, toevoegingen, taalkundige notities) door de lezer werden overgenomen en expliciet gemarkeerd.
Voor een aantal tekstfenomenen werden naast de oorspronkelijke vorm ook editeursingrepen opgenomen in de transcriptie: oplossingen voor niet-gangbare afkortingen en correcties voor manifeste fouten. Daarnaast bevat de transcriptie editeursingrepen ter verbetering van de leesbaarheid (toevoegingen, reconstructies) of ter motivering van transcriptie-beslissingen (aanduiding van onzekere lezingen, weglating van onleesbare tekst). Alle editeursingrepen worden expliciet gemarkeerd.