<Hit 2782 of 2965

>

p1
Eerweerde Heer en Meester

Mogen wy voor onzen “Yperschen volksalmanak”[1] uwen “Geneesmeester van Cucugnan”[2] uit den Biekorf overdrukken?

Die ’t lezen zullen er uedele dankbaer voor zyn gelyk wy.

voor de Katholieke Burgersgilde
Doktoor Van Raes
Pietersstrate 10 Yper

p2

Annotations

[1] Van die Ypersche Volksalmanak is geen spoor terug te vinden. Misschien wilde de Ieperse katholieke partij met de nakende gemeenteraadsverkiezingen van 1890 een volksalmanak verspreiden, maar werd dat plan nooit uitgevoerd.
[2] Gezelle, G., Lou mège de Cucugnan. In: Biekorf: 1 (1890) 1, p.7-9 en 2, p.17-21. Het is een vertaling uit het Provençaals van de gelijknamige tekst van Joseph Roumanille, in: Les conteurs Provençaux. 1889, Paris: Henri Gautier.
pedale terdspaan Lemma ‘terdspaan, tertspaan’ in: De Bo, L.L., Westvlaamsch idioticon, p.1143.De Bob.v. van een schrijwiel Lemma ‘terdspaan, tertspaan’ in: De Bo, L.L., Westvlaamsch idioticon, p.1143.pendule, slag (o) Onder het lemma ‘slag’ in: De Bo, L.L., Westvlaamsch idioticon, p.1028: “(…) SLAG, O. Iets dat slaat of dient om te slaan. Het slag van een uurwerk is de hamer die de uren slaat (…)”. De Bo Door lijnen te trekken van “De Bo” naar “(o)” maakt Gezelle de verwijzing naar de betreffende passage van het lemma ‘slag’. Onder het lemma ‘slag’ in: De Bo, L.L., Westvlaamsch idioticon, p.1028: “(…) SLAG, O. Iets dat slaat of dient om te slaan. Het slag van een uurwerk is de hamer die de uren slaat (…)”. Door lijnen te trekken van “De Bo” naar “(o)” maakt Gezelle de verwijzing naar de betreffende passage van het lemma ‘slag’.

Register

Correspondents - persons

NameGezelle, Guido; Loquela; Spoker; Gonsalvo Megliori
Dates° Brugge, 01/05/1830 - ✝ Brugge, 27/11/1899
SexMannelijk
Occupationpriester; leraar; onderpastoor; dichter; taalgeleerde; vertaler; publicist
BioGuido Gezelle werd geboren in Brugge. Na zijn collegejaren en priesterstudies (priesterwijding te Brugge op 10/06/1854), werd hij in 1854 leraar aan het kleinseminarie te Roeselare. Gezelle gaf er onder meer talen, begeleidde de vrij uitgebreide kolonie buitenlandse leerlingen, vooral Engelsen, en kreeg tijdens twee schooljaren (1857-1859) een opdracht als leraar in de poësis. In 1865 werd Gezelle onderpastoor van de St.-Walburgaparochie te Brugge. Naast zijn druk pastoraal werk was hij bijzonder actief in het katholieke ultramontaanse persoffensief tegen de secularisering van het openbare leven in België en als vulgarisator in het culturele weekblad Rond den Heerd. In 1872 werd Gezelle overgeplaatst naar de O.-L.-Vrouwparochie te Kortrijk. Gedragen door een sympathiserende vriendenkring werd hij er de gelegenheidsdichter bij uitstek. Gaandeweg keerde hij er ook terug naar zijn oorspronkelijke postromantische en religieus geïnspireerde interesse voor de volkstaal en de poëzie. De taalkundige studie resulteerde vooral in een lexicografische verzameling van niet opgetekende woorden uit de volkstaal (Gezelles ‘Woordentas’ en het tijdschrift Loquela, vanaf 1881), waarmee ook hij het Zuid-Nederlands verdedigde binnen de ontwikkeling van de gestandaardiseerde Nederlandse cultuurtaal. Die filologische bedrijvigheid leidde bij Gezelle uiteindelijk ook tot een vernieuwde aandacht voor zijn eigen creatief werk, zowel vertaling (Longfellows Hiawatha) als oorspronkelijke poëzie. In 1889 werd hij directeur van een kleine Franse zustergemeenschap die zich in Kortrijk vestigde. Hij was een tijdje ambteloos. Dit liet hem toe zich op zijn schrijf- en studiewerk te concentreren. Het resultaat was o. m. de publicatie van twee poëziebundels, Tijdkrans (1893) en Rijmsnoer (1897), die, vooral in het laatste geval, qua vormgeving en originaliteit superieur van gehalte zijn. Om die authentieke en originele lyriek werd hij door H. Verriest, P. de Mont en vooral door Van Nu en Straks als een voorloper van de moderne Nederlandse poëzie beschouwd. Ook later eerden Nederlandse dichters, zoals Paul van Ostaijen en recenter, Christine D’haen, Gezelle als de meest creatieve en vernieuwende Nederlandse dichter in Vlaanderen. In 1899 werd Gezelle naar Brugge teruggeroepen om zich te wijden aan de vertaling van een theologisch werk van zijn bisschop (Waffelaerts Meditationes Theologicae). Hij verbleef nu in het Engels Klooster van Kanonikessen, waar hij echter vrij vlug en onverwachts stierf op 27 november 1899. Hij liet nog een verzameling uitzonderlijke gedichten na die in 1901 postuum als zijn Laatste Verzen werden gepubliceerd.
Links[odis], [wikipedia], [dbnl]
NameVan Raes, Karel Lodewijk
Dates° Geluwe, 11/09/1857 - ✝ Hoboken,
SexMannelijk
Occupationarts
BioKarel Van Raes werd geboren als zoon van Albertus Leonardus Van Raes, landbouwer, en Rosalia Deceuninck. Hij beëindigde omstreeks 1877 zijn humaniora in het kleinseminarie te Roeselare en ging daarna geneeskunde studeren aan de universiteit van Leuven. Hij was in 1877 kortstondig geëngageerd als West-Vlaams voorzitter van de Vlaamsche Studentenbond. Hij huwde Hermine Marie Hortense Liegeois, hoedenmaakster, op 10/08/1887 te Ieper. Ze kregen één zoon: Jozef Albert Karel Van Raes, geboren op 16/01/1889 te Ieper. Van Raes was voor de gemeenteraadsverkiezingen van Ieper in 1890 kandidaat voor de katholieke partij samen met Begerem, Biebuyck, Breyne-Devos, Boone, Iweins, Struye en Surmont. Omstreeks 1903 verhuisde hij naar Hoboken, waar hij lid werd van de gezondheidscommissie van de gemeente (1906) en van de gemeentescholen (1912). De Dokter Van Raesstraat te Hoboken is naar hem genoemd.
Relation to Gezellecorrespondent
Sources https://nevb.be/wiki/Vlaamsche_Studentenbond ; - http://zoveelmeerhoboken.blogspot.com/2017/08/historische-sprokkels-de-zoektocht-naar.html

Sender

NameVan Raes, Karel Lodewijk
Dates° Geluwe, 11/09/1857 - ✝ Hoboken,
SexMannelijk
Occupationarts
BioKarel Van Raes werd geboren als zoon van Albertus Leonardus Van Raes, landbouwer, en Rosalia Deceuninck. Hij beëindigde omstreeks 1877 zijn humaniora in het kleinseminarie te Roeselare en ging daarna geneeskunde studeren aan de universiteit van Leuven. Hij was in 1877 kortstondig geëngageerd als West-Vlaams voorzitter van de Vlaamsche Studentenbond. Hij huwde Hermine Marie Hortense Liegeois, hoedenmaakster, op 10/08/1887 te Ieper. Ze kregen één zoon: Jozef Albert Karel Van Raes, geboren op 16/01/1889 te Ieper. Van Raes was voor de gemeenteraadsverkiezingen van Ieper in 1890 kandidaat voor de katholieke partij samen met Begerem, Biebuyck, Breyne-Devos, Boone, Iweins, Struye en Surmont. Omstreeks 1903 verhuisde hij naar Hoboken, waar hij lid werd van de gezondheidscommissie van de gemeente (1906) en van de gemeentescholen (1912). De Dokter Van Raesstraat te Hoboken is naar hem genoemd.
Relation to Gezellecorrespondent
Sources https://nevb.be/wiki/Vlaamsche_Studentenbond ; - http://zoveelmeerhoboken.blogspot.com/2017/08/historische-sprokkels-de-zoektocht-naar.html

Recipient

NameGezelle, Guido; Loquela; Spoker; Gonsalvo Megliori
Dates° Brugge, 01/05/1830 - ✝ Brugge, 27/11/1899
SexMannelijk
Occupationpriester; leraar; onderpastoor; dichter; taalgeleerde; vertaler; publicist
BioGuido Gezelle werd geboren in Brugge. Na zijn collegejaren en priesterstudies (priesterwijding te Brugge op 10/06/1854), werd hij in 1854 leraar aan het kleinseminarie te Roeselare. Gezelle gaf er onder meer talen, begeleidde de vrij uitgebreide kolonie buitenlandse leerlingen, vooral Engelsen, en kreeg tijdens twee schooljaren (1857-1859) een opdracht als leraar in de poësis. In 1865 werd Gezelle onderpastoor van de St.-Walburgaparochie te Brugge. Naast zijn druk pastoraal werk was hij bijzonder actief in het katholieke ultramontaanse persoffensief tegen de secularisering van het openbare leven in België en als vulgarisator in het culturele weekblad Rond den Heerd. In 1872 werd Gezelle overgeplaatst naar de O.-L.-Vrouwparochie te Kortrijk. Gedragen door een sympathiserende vriendenkring werd hij er de gelegenheidsdichter bij uitstek. Gaandeweg keerde hij er ook terug naar zijn oorspronkelijke postromantische en religieus geïnspireerde interesse voor de volkstaal en de poëzie. De taalkundige studie resulteerde vooral in een lexicografische verzameling van niet opgetekende woorden uit de volkstaal (Gezelles ‘Woordentas’ en het tijdschrift Loquela, vanaf 1881), waarmee ook hij het Zuid-Nederlands verdedigde binnen de ontwikkeling van de gestandaardiseerde Nederlandse cultuurtaal. Die filologische bedrijvigheid leidde bij Gezelle uiteindelijk ook tot een vernieuwde aandacht voor zijn eigen creatief werk, zowel vertaling (Longfellows Hiawatha) als oorspronkelijke poëzie. In 1889 werd hij directeur van een kleine Franse zustergemeenschap die zich in Kortrijk vestigde. Hij was een tijdje ambteloos. Dit liet hem toe zich op zijn schrijf- en studiewerk te concentreren. Het resultaat was o. m. de publicatie van twee poëziebundels, Tijdkrans (1893) en Rijmsnoer (1897), die, vooral in het laatste geval, qua vormgeving en originaliteit superieur van gehalte zijn. Om die authentieke en originele lyriek werd hij door H. Verriest, P. de Mont en vooral door Van Nu en Straks als een voorloper van de moderne Nederlandse poëzie beschouwd. Ook later eerden Nederlandse dichters, zoals Paul van Ostaijen en recenter, Christine D’haen, Gezelle als de meest creatieve en vernieuwende Nederlandse dichter in Vlaanderen. In 1899 werd Gezelle naar Brugge teruggeroepen om zich te wijden aan de vertaling van een theologisch werk van zijn bisschop (Waffelaerts Meditationes Theologicae). Hij verbleef nu in het Engels Klooster van Kanonikessen, waar hij echter vrij vlug en onverwachts stierf op 27 november 1899. Hij liet nog een verzameling uitzonderlijke gedichten na die in 1901 postuum als zijn Laatste Verzen werden gepubliceerd.
Links[odis], [wikipedia], [dbnl]

Place

NameIeper
SettlementIeper

Name - person

NameVan Raes, Karel Lodewijk
Dates° Geluwe, 11/09/1857 - ✝ Hoboken,
SexMannelijk
Occupationarts
BioKarel Van Raes werd geboren als zoon van Albertus Leonardus Van Raes, landbouwer, en Rosalia Deceuninck. Hij beëindigde omstreeks 1877 zijn humaniora in het kleinseminarie te Roeselare en ging daarna geneeskunde studeren aan de universiteit van Leuven. Hij was in 1877 kortstondig geëngageerd als West-Vlaams voorzitter van de Vlaamsche Studentenbond. Hij huwde Hermine Marie Hortense Liegeois, hoedenmaakster, op 10/08/1887 te Ieper. Ze kregen één zoon: Jozef Albert Karel Van Raes, geboren op 16/01/1889 te Ieper. Van Raes was voor de gemeenteraadsverkiezingen van Ieper in 1890 kandidaat voor de katholieke partij samen met Begerem, Biebuyck, Breyne-Devos, Boone, Iweins, Struye en Surmont. Omstreeks 1903 verhuisde hij naar Hoboken, waar hij lid werd van de gezondheidscommissie van de gemeente (1906) en van de gemeentescholen (1912). De Dokter Van Raesstraat te Hoboken is naar hem genoemd.
Relation to Gezellecorrespondent
Sources https://nevb.be/wiki/Vlaamsche_Studentenbond ; - http://zoveelmeerhoboken.blogspot.com/2017/08/historische-sprokkels-de-zoektocht-naar.html
NameRoumanille, Joseph
Dates° Saint-Rémy-de-Provence, 08/08/1818 - ✝ Avignon, 24/05/1891
SexMannelijk
Occupationauteur; leraar
ResidenceFrankrijk
BioRoumanille is een Provençaals schrijver en gekend als de vader van de Félibrige, een 19de-eeuwse emancipatiebeweging die ijverde voor de heropbloei van de Provençaalse cultuur en taal. Gezelle voelde zich verwant met deze beweging en zeker met Roumanille, de meest volkse van de beweging. Hij werd geboren op een hofstee en werd eerst klerk en later leraar in Nyon en Avignon. Hij schreef in het Provençaals omdat zijn moeder zijn eerste pennenvruchten niet kon lezen. Roumanille gaf pittige conférences en lezingen, schreef humoristische verhalen, fabels en satiren maar ook tedere, mystische en religieuze gedichten, waaruit een diep gevoel voor de natuur spreekt.
Links[wikipedia]

Name - place

NameIeper
SettlementIeper

Name - institute

NameKatholieke Burgersgilde Ieper
DescriptionVereniging te Ieper die het lokale katholieke middenveld bij elkaar bracht. Overal in Vlaanderen werden dergelijke Katholieke Burgersgilden opgericht.

Title - work by Guido Gezelle

TitleBiekorf. Dat is een leer- en leesblad voor alle verstandige Vlamingen.
Links[gezelle.be]

Title - other work

TitleWestvlaamsch idioticon
AuthorDe Bo, Leonard Lodewijk
Date1873
PlaceBrugge
PublisherGailliard

Title[xx/01/1890 t.p.q.], Ieper, Karel Lodewijk Van Raes aan [Guido Gezelle]
EditorLouise Snauwaert; Universiteit Antwerpen
PrincipalEls Depuydt
Funder Openbare Bibliotheek Brugge (Guido Gezellearchief); Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie (Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren); Instituut voor de Studie van de Letterkunde in de Lage Landen (ISLN) (Piet Couttenier, Universiteit Antwerpen); Guido Gezellegenootschap
PublisherGuido Gezellearchief, KANTL/CTB
Publication PlaceBrugge, Gent
Publication Date2026
Availability Teksten en afbeeldingen beschikbaar onder een Creative Commons Naamsvermelding - Niet Commercieel licentie.
DisclaimerDe editie van de Guido Gezellecorrespondentie is het resultaat van een samenwerkingsproject met vrijwilligers. De databank is in opbouw, aanvullingen en opmerkingen kunnen gemeld worden aan els.depuydt@brugge.be.
Meer informatie over het vrijwilligersproject is te vinden op gezelle.be.
CitingLouise Snauwaert; Universiteit Antwerpen, Van Raes Karel Lodewijk aan Gezelle Guido, Ieper (Ieper), [xx/01/1890 t.p.q.]. In: GezelleBrOn, Wetenschappelijke editie van de correspondentie van Guido Gezelle. 2026 Available from World Wide Web: link .
SenderVan Raes, Karel Lodewijk
Recipient[Gezelle, Guido]
Date Sent[xx/01/1890 t.p.q.]
Place SentIeper (Ieper)
AnnotationAdressaat gereconstrueerd op basis van toegevoegde notitie; t.p.q. gereconstrueerd op basis van de verwijzing naar Biekorf (zie: Lou mège de Cucugnan, in: Biekorf, 1(1890) nr.1, p.17-21)
Physical Description
Support Material 1 enkel vel, 210 mm x 134 mm
papier, wit
papiersoort: 1 zijde beschreven, inkt
Condition volledig: enkel vel doorgesneden en opnieuw aan elkaar gekleefd
Additions op zijde 1 links in de bovenrand: Aan G. Gezelle (inkt, hand P.A.); op blanco zijde 2 linksonder en rechtsboven in de zijrand: taalkundige notities: pedale terdspaan // De Bo // b.v. van een schrijwiel ; pendule, slag (o) De Bo (inkt, verticaal, hand G.G.)
Manuscript Identification
CountryBelgië
PlaceBrugge
RepositoryGuido Gezellearchief
ID Gezelle Archive7718
Library recordhttps://anet.be/desktop/gga/nl/opacgga/nr=tg:gga_6.14065
Content Description
IncipitMogen wy voor onzen
Text Typebrief
LanguagesNederlands
De tekst werd diplomatisch getranscribeerd, en aangevuld met een editoriale laag.
De oorspronkelijke tekst werd ongewijzigd getranscribeerd; alleen typografische regeleindes en afbrekingstekens, en niet-betekenisvolle witruimte werden genormaliseerd.
Auteursingrepen in de tekst (toevoegingen, schrappingen), en latere redactie-ingrepen (schrappingen, toevoegingen, taalkundige notities) door de lezer werden overgenomen en expliciet gemarkeerd.
Voor een aantal tekstfenomenen werden naast de oorspronkelijke vorm ook editeursingrepen opgenomen in de transcriptie: oplossingen voor niet-gangbare afkortingen en correcties voor manifeste fouten. Daarnaast bevat de transcriptie editeursingrepen ter verbetering van de leesbaarheid (toevoegingen, reconstructies) of ter motivering van transcriptie-beslissingen (aanduiding van onzekere lezingen, weglating van onleesbare tekst). Alle editeursingrepen worden expliciet gemarkeerd.