22/06/1898, Leiden, Gerrit Jacob Boekenoogen aan [Guido Gezelle] Boekenoogen, Gerrit Jacob Dirk Geirnaert Universiteit Antwerpen Els Depuydt Openbare Bibliotheek Brugge (Guido Gezellearchief) Centrum voor Teksteditie en Bronnenstudie (Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren) Instituut voor de Studie van de Letterkunde in de Lage Landen (ISLN) (Piet Couttenier, Universiteit Antwerpen) Guido Gezellegenootschap Guido Gezellearchief Brugge KANTL/CTB Gent 2023

Teksten en afbeeldingen beschikbaar onder een Creative Commons Naamsvermelding - Niet Commercieel licentie.

België Brugge Guido Gezellearchief 7000 13332 Voor eenige jaren had ik

1 dubbel vel, 184 mm x 114 mm

papier, wit

papiersoort: 4 zijden beschreven, inkt

volledig

op zijde 1 links in de bovenrand: Aan G. Gezelle (inkt, hand P.A.); op zijde 2 rechtsboven: 7e jaar bl. 96 (potlood)

De briefwisseling van Guido Gezelle.

De tekst werd diplomatisch getranscribeerd, en aangevuld met een editoriale laag.

De oorspronkelijke tekst werd ongewijzigd getranscribeerd; alleen typografische regeleindes en afbrekingstekens, en niet-betekenisvolle witruimte werden genormaliseerd.

Auteursingrepen in de tekst (toevoegingen, schrappingen), en latere redactie-ingrepen (schrappingen, toevoegingen, taalkundige notities) door de lezer werden overgenomen en expliciet gemarkeerd.

Voor een aantal tekstfenomenen werden naast de oorspronkelijke vorm ook editeursingrepen opgenomen in de transcriptie: oplossingen voor niet-gangbare afkortingen en correcties voor manifeste fouten. Daarnaast bevat de transcriptie editeursingrepen ter verbetering van de leesbaarheid (toevoegingen, reconstructies) of ter motivering van transcriptie-beslissingen (aanduiding van onzekere lezingen, weglating van onleesbare tekst). Alle editeursingrepen worden expliciet gemarkeerd.

Privé-URI's met het brief prefix verwijzen naar andere brieven in de editie. De URI brief:gg.10184 verwijst bijvoorbeeld naar https://edities.kantl.be/gezelle/ed/DALF.db.gg.10184.

Privé-URI's met het record prefix verwijzen naar recordnummers in de catalogus van de Openbare Bibliotheek Brugge. De URI record:1322 verwijst bijvoorbeeld naar https://brugge.bibliotheek.be/detail/?itemid=|library/v/obbrugge/gezelle|1322.

Nederlands brief Boekenoogen, Gerrit Jacob 22/06/1898 Leiden Gezelle, Guido adressaat gereconstrueerd op basis van toegevoegde notitie
  • brugge Leiden, 22 Juni 1898. Hooggeachte Heer, Voor eenige jaren had ik het genoegen enkele brieven met u te wisselen. Uwe welwillendheid te mijwaart toen betoond doe{[-n][+t]} mij hopen, dat ook thans de vraag, die ik zoo vrij ben tot u te richten, een vriendelijk onthaal moge vinden. Bij het bewerken van het woord Opdienen voor het "Nederlandsche Woordenboek" van De Vries (van welks redactie ik, zooals u misschien bekend is, thans lid ben) wilde ik ook gebruik maken van de indertijd door mij uit Biekorf 7, 96 aangeteekende bewijsplaats (voor het opdienen (opzitten, mooi zitten) van een hond). Aldaar vond ik de bron waaruit die aanhaling komt niet opgegeven, doch ik herinnerde mij <+van> dergelijke wonderwerken bij Van Vaernewijck te hebben gelezen. Na een weinig zoeken vond ik dan ook werkelijk in de Historie van Belgis (ed. 1574), fo 140 b, die plaats terug. Daar staat evenwel niet "een hondeken dat opdiende", maar "dat diende". Ook een latere druk van 1665 heeft "diende". Daar de aanhaling in Biekorf ook in andere opzichten eenigszins van de lezing bij Van Vaernewijck afwijkt, vermoed ik91 dat die ontleend is aan een later schrijver, die voor zijn werk de "Historie van Belgis" heeft gebruikt. Daar ik nu in het Woordenboek dit voorbeeld van Opdienen gaarne zou opnemen, zou ik u gaarne vragen aan welk werk van welken schrijve{<-n><+r>} Biekorf zijne aanhaling heeft ontleend. Tevens is het voor dat doel van belang te weten of Opdienen in dien zin in Vlaanderen nog wordt gebezigd. Ik heb slechts twee andere bewijsplaatsen, {<=t.w.>[=te weten]} een uit Vondel (uitg. Van Lennep, dl. 9, bl. 519), waar ook van het opdienen <+(mooi zitten)> van een hondje sprake is. De andere, uit de gedichten van den Zeeuw Van Beaumont, luidt: Die met ghelaet, en woorden schoon op-dient En will alsoo sijn aller luyden vriend enz. Hier is de uitdrukking dus op een persoon toegepast. Bij gebrek aan meerdere bewijzen, kan ik niet uitmaken of dit de oorspronkelijke opvatting is, of eene overdrachtelijke toepassing van het opzitten van een om spijs bedelenden, vleienden hond. Van deze gelegenheid dat ik u schrijf maak ik meteen gebruik om u te danken voor het genoegen, dat mij de lezing van vele uwer schoone gedichten heeft verschaft en telkens opnieuw verschaft. Terwijl ik u ook bij voorbaat mijn dank betuig voor uwe inlichting omtrent Opdienen, die u hoop ik niet te veel tijd zal kosten, blijf ik, Weleerwaarde Heer, met de meeste hoogachting Uw {<=dw.>[=dienstwillige]} {<=dr.>[dienaar]} G. J. Boekenoogen. text transcription brugge 13332 kantl link
  • volledig 21 ggacond
  • 1 * dsheet 184 geheel hi mm 114 geheel wi mm
  • 4 zijden beschreven 24 ggapage
    • 184 mm x 114 mm 1 dubbel vel
  • /gga_images/GGA_7000_01r.jpg Pag. 1 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_7000_01v.jpg Pag. 2 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_7000_02r.jpg Pag. 3 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_7000_02v.jpg Pag. 4 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_7000r.jpg Pag. 1 en 4 /gga_images/thumbnail.JPG /gga_images/GGA_7000v.jpg Pag. 2 en 3 /gga_images/thumbnail.JPG
  • GGA, Corr. I, 1898 [34,60] ; CGS, 361/5D ggasignant
  • a::aat.10278:1.2
  • adressaat gereconstrueerd op basis van toegevoegde notitie adressaat gereconstrueerd op basis van toegevoegde notitie 37 ggagen
    • 6/13332
  • brief
  • Guido Gezellearchief
  • 1 dut Gerrit Jacob Boekenoogen aan [Guido Gezelle] Gerrit Jacob Boekenoogen aan [Guido Gezelle] conti 1 dut Voor eenige jaren had ik Voor eenige jaren had ik incbr
  • brieven a::aat.10278:1.2
  • Guido Gezellearchief
    • Guido Gezellearchief
  • G. J. Boekenoogen handtekening
  • op zijde 1 links in de bovenrand: Aan G. Gezelle (inkt, hand P.A.); op zijde 2 rechtsboven: 7e jaar bl. 96 (potlood) 30 gganote
  • isad:gga:12
  • 7000 obbruggez
    • 7000
  • inkt * medium inkt papier wit * drager papier, wit
  • gevouwen *
    • papier, wit inkt
  • 22/06/1898 Leiden
  • a::pg.1706 Boekenoogen, Gerrit Jacob bs a::pg.1291 [Gezelle, Guido] reconstructed be
  • language Nederlands
    • mvass (via Oxygen): update metadata mvass (via Oxygen): update metadata mvass (via Oxygen): update metadata ellen: transformation Word -- DALF mvassche: URL correction meemoo + server name
    Leiden, 22 Juni 1898. Hooggeachte Heer,

    Gezelle stuurde deze brief op naar Willem De Vreese, samen met zijn brief van 25/06/1898.

    Voor eenige jaren had ik het genoegen enkele brieven met u te wisselen. Uwe welwillendheid te mijwaart toen betoond doe n t mij hopen, dat ook thans de vraag, die ik zoo vrij ben tot u te richten, een vriendelijk onthaal moge vinden.

    Bij het bewerken van het woord Opdienen voor het "Nederlandsche Woordenboek" van De Vries (van welks redactie ik, zooals u misschien bekend is, thans lid ben) wilde ik ook gebruik makenvan de indertijd door mij uit Biekorf 7, 96 aangeteekende bewijsplaats (voor het opdienen (opzitten, mooi zitten) van een hond)

    In Mingelmaren. In: Biekorf: 7 (1896) 6, p.96 wordt melding gemaakt van een Ieperse kleermaker die bewegende voorwerpen en figuren maakte: "Hy heeft gemaeckt van houte (...) een hondeken dat opdiende om wat te hebben en al roerende oft geleeft hadde."

    . Aldaar vond ik de bron waaruit die aanhaling komt niet opgegeven, doch ik herinnerde mij van dergelijke wonderwerken bij Van Vaernewijck te hebben gelezen. Na een weinig zoeken vond ik dan ook werkelijk in de Historie van Belgis (ed. 1574), fo 140 b, die plaats terug. Daar staat evenwel niet "een hondeken dat opdiende", maar "dat diende". Ook een latere druk van 1665 heeft "diende". Daar de aanhaling in Biekorf ook in andere opzichten eenigszins van de lezing bij Van Vaernewijck afwijkt, vermoed ik

    Het vermoeden van Boekenoogen bleek te kloppen: het stukje uit Biekorf gaat niet terug op Van Vaernwijcks werk, gedrukt in 1574 en herdrukt in 1665, maar op een 16de-eeuws handschrift, uitgegeven in 1843. Deze editie, waar inderdaad opdienen staat, is te vinden op de site van de DBNL.

    dat die ontleend is aan een later schrijver, die voor zijn werk de "Historie van Belgis" heeft gebruikt. Daar ik nu in het Woordenboek dit voorbeeldvan Opdienen gaarne zou opnemen, zou ik u gaarne vragen aan welk werk van welken schrijve n r Biekorf zijne aanhaling heeft ontleend.

    Tevens is het voor dat doel van belang te weten of Opdienen in dien zin in Vlaanderen nog wordt gebezigd.

    Ik heb slechts twee andere bewijsplaatsen, t.w. te weten een uit Vondel (uitg. Van Lennep, dl. 9, bl. 519), waar ook van het opdienen (mooi zitten) van een hondje sprake is. De andere, uit de gedichten van den Zeeuw Van Beaumont, luidt: Die met ghelaet, en woorden schoon op-dient En will alsoo sijn aller luyden vriend enz.

    P.238.

    Hier is de uitdrukking dus op een persoon toegepast. Bij gebrek aan meerdere bewijzen, kan ik niet uitmaken of dit de oorspronkelijke opvatting is, of eene overdrachtelijke toepassing van het opzitten van een om spijs bedelenden, vleienden hond.Van deze gelegenheid dat ik u schrijf maak ik meteen gebruik om u te danken voor het genoegen, dat mij de lezing van vele uwer schoone gedichten heeft verschaft en telkens opnieuw verschaft.

    Terwijl ik u ook bij voorbaat mijn dank betuig voor uwe inlichting omtrent Opdienen, die u hoop ik niet te veel tijd zal kosten, blijf ik, Weleerwaarde Heer, met de meeste hoogachting

    Uw dw. dienstwillige dr. dienaar

    G. J. Boekenoogen.